Pulyanê Jorîn'in Tanıtımı
Pulyanê Jorîn (Yukarı Pulyanlı-Denizli) Pazarcık'a bağlı bir köydür. Narlı'ya 9 km uzaklıktadır. Köy ne zaman ve nasıl kuruldu? Mevkileri hangiledir? Köyden koparak başka bir köy kuran aileler var. Bu köy hangisidir? Köye yerleşen Malbata Îgidan'ı kısa öyküsü... Tüm bunları Tirabê Îwîkî Îje ve Mamê Kelike'den dinledik ve sizin için yazdık.
28 Temmuz 20263 dk

{"type":"doc","content":[{"type":"paragraph","content":[{"type":"text","marks":[{"type":"italic"}],"text":"Pulyanê Jorîn köyünden bir görüntü... Foto: İmam Tuğcu"}]},{"type":"paragraph","content":[{"type":"text","marks":[{"type":"italic"}],"text":"Hazırlayan: Firaz Baran"}]},{"type":"paragraph","content":[{"type":"text","marks":[{"type":"bold"}],"text":"KÖYÜN KÜNYESİ"}]},{"type":"paragraph","content":[{"type":"text","marks":[{"type":"bold"}],"text":"Etnisite: "},{"type":"text","text":"Kürd"}]},{"type":"paragraph","content":[{"type":"text","marks":[{"type":"bold"}],"text":"İnanç: "},{"type":"text","text":"Alevi"}]},{"type":"paragraph","content":[{"type":"text","marks":[{"type":"bold"}],"text":"Aşiret: "},{"type":"text","text":"Sinamil"}]},{"type":"paragraph","content":[{"type":"text","marks":[{"type":"bold"}],"text":"Ziyaret: "},{"type":"text","text":"Ziyaratê Biyorî Kergon"}]},{"type":"paragraph","content":[{"type":"text","marks":[{"type":"bold"}],"text":"KÖY NASIL KURULDU"}]},{"type":"paragraph","content":[{"type":"text","text":"Pulyanê Jorîn (Yukarı Pulyanlı-Denizli) köyü üzerine "},{"type":"text","marks":[{"type":"bold"}],"text":"Tirabê Îwîkî Îje "},{"type":"text","text":"ile konuşuyoruz. Apê Tirab, büyükbabalarının "},{"type":"text","marks":[{"type":"bold"}],"text":"Şillan "},{"type":"text","text":"köyünün yanındaki "},{"type":"text","marks":[{"type":"bold"}],"text":"Qantarma "},{"type":"text","text":"adlı bir yerde kaldıklarını söyledi. Ancak zaman içinde orada bir hastalık çıkıyor ve 40 kişi yaşamını yitiriyor. Bunun üzerine köylüler köyün şimdiki yerine, yani Pulyanê Jorîn denilen alana geliyor. Bu olay yaklaşık 100 yıl önce yaşanıyor."}]},{"type":"paragraph","content":[{"type":"text","text":"Gelinen yer tümüyle ormanla kaplıymış. Apê Tirab, bir süre sonra hayvancılıkla uğraşan bazı ailelerin buradan göç ettiğini ve bunların "},{"type":"text","marks":[{"type":"bold"}],"text":"Pulyanê Jêrîn "},{"type":"text","text":"(Akdemir-"},{"type":"text","marks":[{"type":"bold"}],"text":"Atê Elif"},{"type":"text","text":"'ın köyü) köyünü kurduklarını anlatıyor. Apê Tirab, bu kopmanın nedenini şöyle açıklıyor:"}]},{"type":"paragraph","content":[{"type":"text","marks":[{"type":"italic"}],"text":"“Koyunlar ormanda giderken hep yünleri dallara takılıp dökülüyordu. Bazı aileler ‘"},{"type":"text","marks":[{"type":"bold"},{"type":"italic"}],"text":"Bila hirîya pez belav nebe’ "},{"type":"text","marks":[{"type":"italic"}],"text":"(Koyunun yünü dağılmasın) diyerek Pulyanê Jêrîn’e yerleşti. Önce Malbata Topêl, Malbata Momme ve Malbata Ûsiv gitti. Sonra da Malbata Têrî, Malbata Towur ve Mistikê Xanke gitti.”"}]},{"type":"paragraph","content":[{"type":"text","text":"Tirabê Îwîkî Îje, Pulyanê Jorîn'de ilk önce "},{"type":"text","marks":[{"type":"bold"}],"text":"konê reş (kıl çadır)"},{"type":"text","text":"’larda yaşandığını, sonra "},{"type":"text","marks":[{"type":"bold"}],"text":"hox ve toprak evler"},{"type":"text","text":"in yapıldığını aktardı. Buna göre ilk toprak evler 1941’de yapılıyor."}]},{"type":"paragraph","content":[{"type":"text","text":"Köyden Suriye’ye gidip kaçak eşya getirme işinin de 1965’e kadar sürdüğünü dile getiren Apê Tirab, ormana ilişkin olarak da şu bilgiyi verdi: "},{"type":"text","marks":[{"type":"italic"}],"text":"“Bizim köyün bütün ovası ormandı. Ancak hepsi kesildi ve kökünden söküldü. Bugün çok az bir orman kaldı. Kesilen orman yeri ise tarla yapıldı.\""}]},{"type":"paragraph","content":[{"type":"text","marks":[{"type":"bold"}],"text":"MALBATA ÎGIDAN"}]},{"type":"paragraph","content":[{"type":"text","text":"Pulyanê Jorîn köyünde Malbata Îgidan vardır. Apê Tirab, bu ailenin daha önce Maxsan (Maksutuşağı)’ın yanındaki Ziyareta Totikan’da oturduklarını ve beş ev olduklarını söyledi. Malbata Îgidan, 1942’de Pulyanê Jorîn'e yerleşiyor. Malbata Îgidan’a ait bir yayla da varmış. Bu yayla Engizek dağında, Bîrkusi’nın yanındaki Borane yaylasıdır. Bu bilgi de gösteriyor ki aslında bu köyde Malbata Îgidan üzerine ayrı bir haber yapmak gerekiyor."}]},{"type":"image","attrs":{"src":"https://pub-5dbeb11e76d1432da257f0a38a434685.r2.dev/uploads/1785268475636-0289b011-6cf4-4e88-a8ef-d25ee7d97f2c.webp","alt":null,"title":null,"width":null,"height":null}},{"type":"paragraph","content":[{"type":"text","marks":[{"type":"italic"}],"text":"Pulyanê Jorîn (Yukarı Pulyanlı-Denizli) köyü... Foto: İmam Tuğcu"}]},{"type":"paragraph","content":[{"type":"text","marks":[{"type":"bold"}],"text":"PULYANÊ JORÎN'DEKİ MEVKİLER "}]},{"type":"paragraph","content":[{"type":"text","text":"Pulyanê Jorîn'in mevkileri üzerine Apê Tirab ve Mamê Kelike ile sohbet ettik. Mevki isimleri şöyle:"}]},{"type":"paragraph","content":[{"type":"text","marks":[{"type":"bold"}],"text":"Kaynak: Tirabê Îwîkî Îje ve Mamî Kelike"}]},{"type":"paragraph","content":[{"type":"text","marks":[{"type":"bold"}],"text":"Bîrê Qastale:"},{"type":"text","text":" Maxsan ile bizim köyün arasında bir kuyudur. Bir kayayı yontup kuyu yapmışlar."}]},{"type":"paragraph","content":[{"type":"text","marks":[{"type":"bold"}],"text":"Çomê Bal: "},{"type":"text","text":"Tek bir çamdır. Halen var."}]},{"type":"paragraph","content":[{"type":"text","marks":[{"type":"bold"}],"text":"Dorê Bayre:"},{"type":"text","text":" 500-600 koyunun altında dinlenebildiği bir meşe ağacıymış. Kesmişler."}]},{"type":"paragraph","content":[{"type":"text","text":"Diyorî Kergon (Tavşantepe)"}]},{"type":"paragraph","content":[{"type":"text","marks":[{"type":"bold"}],"text":"Diyorî Maxsan"}]},{"type":"paragraph","content":[{"type":"text","text":"Gadûgê Qastale"}]},{"type":"paragraph","content":[{"type":"text","marks":[{"type":"bold"}],"text":"Kısakürek Çiftliği: "},{"type":"text","text":"Narlı ile bizim köy arasında."}]},{"type":"paragraph","content":[{"type":"text","text":"Komirê Kelike"}]},{"type":"paragraph","content":[{"type":"text","marks":[{"type":"bold"}],"text":"Kortê Arawon: "},{"type":"text","text":"Araplar orada otururmuş."}]},{"type":"paragraph","content":[{"type":"text","text":"Koynê Kelike"}]},{"type":"paragraph","content":[{"type":"text","marks":[{"type":"bold"}],"text":"Koynê Toşe"}]},{"type":"paragraph","content":[{"type":"text","marks":[{"type":"bold"}],"text":"Modonî Şewike:"},{"type":"text","text":" İzmirli bir müteahhitmiş. 1951’de burada krom madeni çıkarmış. Halen yatakları ve kuyuları duruyor."}]},{"type":"paragraph","content":[{"type":"text","marks":[{"type":"bold"}],"text":"Mazale Dorê Bayre:"},{"type":"text","text":" O mezarlık yok edildi! Taştan mezarlar vardı. 70’lerin başında tamamen yok edildi. İncir ağaçları orada vardı. Küçük bir çeşme de vardı. Onlar hep yok edildi. Arazisi de bizim köy ile Maxsan arasında paylaşıldı. Bizim köyün sınırı da orası."}]},{"type":"paragraph","content":[{"type":"text","marks":[{"type":"bold"}],"text":"Nolê Pîrike: "},{"type":"text","text":"Yaşlı bir kadın orada öldürülmüş."}]},{"type":"paragraph","content":[{"type":"text","marks":[{"type":"bold"}],"text":"Nolê Qulike: "},{"type":"text","text":"Qulik, Maxsiyon’lu bir adamın ismidir."}]},{"type":"paragraph","content":[{"type":"text","marks":[{"type":"bold"}],"text":"Oralixê Karte:"},{"type":"text","text":" Karto orada oturuyormuş."}]},{"type":"paragraph","content":[{"type":"text","marks":[{"type":"bold"}],"text":"Oraynê Karte:"},{"type":"text","text":" Molê Karte, orada çadırlarını kuruyormuş. Orası hep dikenli ardıç ağacıydı. Molê Qirêt’in akrabalarıdır."}]},{"type":"paragraph","content":[{"type":"text","marks":[{"type":"bold"}],"text":"Ormonî Merikî Kûştî:"},{"type":"text","text":" Asfalt yol ile bizim köyün arasındaki ormana deniyor. Şimdiki petrolün üst tarafıdır. Bir tüccar iki jandarma tarafından öldürülüyor. Parasını alıp gömüyorlar. Bizim köylü çobanlar birkaç gün sonra ceset kokusu alıyorlar ve bakıyorlar ki bir insan öldürülmüş. Karakola haber veriyorlar. Ve yapılan araştırmada jandarmaların vurduğu ortaya çıktı. 1955-1960 arasında. O tüccarın kim olduğu konusunda bir bilgimiz yok."}]},{"type":"paragraph","content":[{"type":"text","marks":[{"type":"bold"}],"text":"Tulî Bilind"}]},{"type":"paragraph","content":[{"type":"text","marks":[{"type":"bold"}],"text":"Xonî Silêman: "},{"type":"text","text":"Ev yok ama ismi var."}]},{"type":"paragraph","content":[{"type":"text","marks":[{"type":"bold"}],"text":"Qastale"}]},{"type":"paragraph","content":[{"type":"text","marks":[{"type":"bold"}],"text":"Ziyareta Biyorî Kergon:"},{"type":"text","text":" Elif Ana oraya gidip, “Burası ziyaret” demiş. Köylüler kabul etmiş. O günden bu zamana biz orayı ziyaret kabul ettik ve köyümüzün ziyaretidir."}]}]}

