53 Yıldır Köyüne Gidemiyor
Gidiş-geliş 1.140 km yol yaptık ve Aşık Temelî'nin portresini yazdık. O, aslen Pazarcık'ın Gökçayır köyündendir. Ailesi 150 yıl önce Pazarcık'ın Gökçayır köyünden göç ediyor. Bir süre Elbistan'ın Nergele köyünde kalıyorlar. Sonra Sarız'a göç ediyor ve Dallıkavak köyünü kuruyorlar. 100 yılı aşkın bir süredir ailesi burada yaşıyor. Aşık Temelî'nin çocukluğundan günümüze yaşamı ve çalışmalarını ÇOK ÖZEL FOTOĞRAFLARLA anlattık.
4 Ağustos 202611 dk

{"type":"doc","content":[{"type":"paragraph","content":[{"type":"text","marks":[{"type":"bold"}],"text":"1975 KÖLN: "},{"type":"text","marks":[{"type":"italic"}],"text":"Aşık Temelî, 1973 yılında Almanya'ya geldi. O dönemin Almanya'sı nasıldı? Hem sosyalist, hem de Kürdistanî duruşu olan ve mücadele içinde yer alan ozan neredeyse yoktu. "},{"type":"text","marks":[{"type":"bold"},{"type":"italic"}],"text":"O nedenle Temelî'nin Almanya'da olması sol çevreler için bir şans oldu. "},{"type":"text","marks":[{"type":"italic"}],"text":"Çünkü sürekli muhaliflerin gecelerinde sahne aldı. Aşık Temelî, 1973-1982 yılları arasındaki yıllarda bütün hafta sonlarını, bazen de haftanın üç gününü sahnelerde geçirdi. Bu fotoğrafta da DDKD'nin Köln'de yaptığı bir gecede şarkı söylerken görülüyor. "},{"type":"text","marks":[{"type":"bold"},{"type":"italic"}],"text":"Fotoğraf, Aşık Temelî'den alınmıştır."}]},{"type":"paragraph","content":[{"type":"text","marks":[{"type":"bold"}],"text":"Firaz Baran/Marktoberdorf (Almanya) "}]},{"type":"paragraph","content":[{"type":"text","marks":[{"type":"bold"}],"text":"40. GÜN TÖRENİ"}]},{"type":"paragraph","content":[{"type":"text","text":"Kıtlıktan üç yıl sonra... Yıl 1948. Bir oğlan çocuk doğdu. Annesi günleri unutmamak için hergün beşiğine bir ilmek ip attı. Kırkıncı ilmeği attığı gün tören yaptılar. Anne çocuğu kucağına aldı. Bir eleğin içine makas, iğne, bir parça ekmek ve bir pabuç koydular. Bu elek anne ve çocuğun başının üstünde tutuldu. Sonra nenesi kırk kepçe ılık suyu eleğin üzerinden çocuk ve annenin üstüne döktü. Her döküşünde de ayrı bir söz söyledi:"}]},{"type":"paragraph","content":[{"type":"text","marks":[{"type":"italic"}],"text":"\"Çal çal e mişka ye / Mar a ye / Daran e / Pez e / Kurm û Kêza ye / Hirçan e / Însên e...\" "},{"type":"text","text":"Böylece çocuğun ruhuna doğadaki canlıların ruhlarının yardımcı olacağına inanıldı."}]},{"type":"paragraph","content":[{"type":"text","text":"Çocuğa dedesinin müsahibi "},{"type":"text","marks":[{"type":"bold"}],"text":"Dêrsim sürgünü Seyit Ali"},{"type":"text","text":"'nin ismini verdiler. O gün dedesi keman, amcası bağlama, babası da cura ile deyiş okudu."}]},{"type":"paragraph","content":[{"type":"text","text":"Bazı insanlar kulağına üflenen sesi takip eder. Bazıları, isimlerinin veya onların çağrıştırdıklarının kendi kaderi olduğuna inanır. İşte bu çocuk hem kulağına üflenen saz sesini unutmadı, hem de ismini aldığı adamın geldiği coğrafyayı ve oradaki dağların vicdanını... "},{"type":"text","marks":[{"type":"bold"}],"text":"Bu çocuk büyüdüğünde Aşık Temelî oldu."}]},{"type":"image","attrs":{"src":"https://pub-5dbeb11e76d1432da257f0a38a434685.r2.dev/uploads/1785881720301-19f6f52f-d5d6-4b1c-9691-ba81bf48b59b.webp","alt":null,"title":null,"width":null,"height":null}},{"type":"paragraph","content":[{"type":"text","marks":[{"type":"bold"}],"text":"DEDESİ HAYDAR BAYRAK: "},{"type":"text","marks":[{"type":"italic"}],"text":"Aşık Temelî'nin dedesi Haydar Bayrak keman, cura ve davul çalıyordu. Aşık Temelî'nin amcası Haci Bayrak ve babası da bağlama ve cura ustasıydı. Yani Aşık Temelî, çocukluğunda doğal bir eğitim süzgecinden geçti. Deyişleri ve tarih tartışmalarını dinledi, enstürman çalma tekniklerini özümsedi. Bu, ona önemli bir altyapı sundu. "},{"type":"text","marks":[{"type":"bold"},{"type":"italic"}],"text":"Fotoğraf, Aşık Temelî'den alınmıştır."}]},{"type":"paragraph","content":[{"type":"text","marks":[{"type":"bold"}],"text":"KITLIĞA KARŞI TEDBİR"}]},{"type":"paragraph","content":[{"type":"text","text":"Aşık Temelî, Sarız'ın Kürd ve Alevi olan köylerinden birinde, Dallıkavak'ta doğdu. Çocukluğu dedesinin kıtlık döneminde yaptığı fırının içinde oynayarak geçti."}]},{"type":"paragraph","content":[{"type":"text","text":"Bu fırının ders dolu bir hikayesi vardı."}]},{"type":"paragraph","content":[{"type":"text","text":"İkinci dünya savaşında Batı Ermenistan, Kuzey Kürdistan, Pontus ve Anatolia'da birçok köy kıtlıkla karşı karşıya kaldı. "},{"type":"text","marks":[{"type":"bold"}],"text":"Çünkü Türk ordusu köylere gidip insanların elindeki erzağı aldı. "},{"type":"text","marks":[{"type":"italic"}],"text":"“Dünya savaşı oluyor. Bizim buğdayımız çürüdü. Ordumuza erzak gerekli” "},{"type":"text","text":"dediler. Ancak bu erzağı Pontus denizinde bekleyen Alman denizaltılarına, onlar da Hitler'in ordusuna götürdü. O dönem erzağını orduya kaptırmayan bir köy "},{"type":"text","marks":[{"type":"bold"}],"text":"Dallıkavak "},{"type":"text","text":"oldu... Aşık Temelî, bunu nasıl başardıklarını şöyle anlatıyor:"}]},{"type":"paragraph","content":[{"type":"text","marks":[{"type":"italic"}],"text":"\"Büyük dedem Memê Kehe seziyor ve ordu bu girişimlere başlamadan tedbir geliştiriyor. Kuyular kazıyor. Patatesleri o kuyulara saklıyorlar. Büyük damların arasına görünmeyecek şekilde arpa, buğday, yulaf indiriyorlar. Yedi köyün erzağı bu şekilde saklanıyor ve orduya gıda verilmiyor. O kıtlık döneminde yedi köy depoladıkları bu gıdalarla kendi yaşamını idare ediyor.\""}]},{"type":"paragraph","content":[{"type":"text","marks":[{"type":"bold"}],"text":"1956: ŞİFACI NENESİ KURTARDI"}]},{"type":"paragraph","content":[{"type":"text","text":"Dallıkavak köyü sert kışlarıyla meşhur. Aralık, Ocak ve Şubat ayları kar yerden kalkmaz ve çocukların göğsüne kadar ulaşır."}]},{"type":"paragraph","content":[{"type":"text","text":"1956 kışında, Temelî 8 yaşındayken okul yolundaki dere buz tuttu. Çocuklar derenin üstündeki tahta köprüyü geçerek okula gidiyordu. Bir sabah okula giderken köprüde Temelî'nin ayağı kaydı ve buzun üstüne düştü. Buz kırıldı ve suya girdi. Küçük bir dereydi ama Temelî'nin her tarafı ıslandı. Vücudu adeta buz tuttu. Okula ulaşınca sobanın önüne geçti. Ama öğleden sonra titremeye başladı ve ateşi yükseldi. Kar yolları kapatmıştı. Tedavisini nenesi yaptı."}]},{"type":"paragraph","content":[{"type":"text","marks":[{"type":"bold"}],"text":"Nenesi, kuyruk yağı ile balı kavurdu. 2 ay boyunca her sabah zorla Temelî'ye bir tahta kaşık yedirdi. Bu ilaç akciğerini kuvvetlendirdi. "},{"type":"text","text":"Bahar gelip, karlar eriyince Kayseri'ye doktora götürdüler. Doktor şöyle dedi: "},{"type":"text","marks":[{"type":"italic"}],"text":"“Zaturre olmuş ama kurtarmışsınız.” "},{"type":"text","text":"Nenesinin adı "},{"type":"text","marks":[{"type":"bold"}],"text":"Pincê Malê Avde "},{"type":"text","text":"idi. Pincê şifacıydı. Doktorun olmadığı, yolların kapandığı o dağ köyünde Temelî'yi şifacı olan nenesi kurtardı."}]},{"type":"image","attrs":{"src":"https://pub-5dbeb11e76d1432da257f0a38a434685.r2.dev/uploads/1785881957498-542d5fae-7ced-449d-9d84-d034905e2e56.webp","alt":null,"title":null,"width":null,"height":null}},{"type":"paragraph","content":[{"type":"text","text":" "},{"type":"text","marks":[{"type":"bold"}],"text":"KURDISTAN DESTANI: "},{"type":"text","marks":[{"type":"italic"}],"text":"Aşık Temelî'nin altı kitabı yayınlandı. Ancak yazıp da kitaplaştırmadığı çok sayıda destanı ve şiiri var. Fotoğrafta "},{"type":"text","marks":[{"type":"bold"},{"type":"italic"}],"text":"“Kurdistan” "},{"type":"text","marks":[{"type":"italic"}],"text":"isimli "},{"type":"text","marks":[{"type":"bold"},{"type":"italic"}],"text":"244 kıtalık "},{"type":"text","marks":[{"type":"italic"}],"text":"yayınlanmayan bir destanı görülüyor. Sanatçı, destanı bir takvimin arka yüzüne yazmış."}]},{"type":"paragraph","content":[{"type":"text","marks":[{"type":"bold"}],"text":"1962: KAYSERİ'DE 16 İŞE GİRİP ÇIKTI"}]},{"type":"paragraph","content":[{"type":"text","text":"Koyun besiciliği yapan babası güzel cura çalar, usta malı eski deyişleri seslendirirdi. Alevilerin doğal okulu cemlerde yetişmiş, konuşkan bir cemaat adamıydı. Ama ekonomik olarak yanlış kararlar çok alırdı. Bu nedenle aileyi on iki defa boş çulun üstüne oturttu. Temelî 14 yaşında bir karar aldı. Kayseri'ye gidip çalışacak ve bir meslek öğrenecekti. Ama bu hiç de kolay olmayacaktı."}]},{"type":"paragraph","content":[{"type":"text","text":"Çünkü 6 ay içinde 16 işe girip-çıktı. Bazen işyeri sahipleri, bazen müşteriler, bazen beraber çalıştığı iş arkadaşları Kürdlere ve Aleviliğe küfrediyordu. Temelî de onlarla kavga ediyor ve işten ayrılıyordu. Hamallık, garsonluk, terzi çıraklığı, otel katipliği gibi birçok farklı iş yaptı. Bir defasında lokanta sahibi maaşını vermek istemeyince kasayı soydu, maaşını aldı. Geri kalan parayı bırakıp oradan ayrıldı."}]},{"type":"paragraph","content":[{"type":"text","text":"Bu kadar işe girip çıkınca ve şehirde bir başına kalınca insanları tanıdı. Dedesinin sözü aklına geldi: "},{"type":"text","marks":[{"type":"italic"}],"text":"\"İnsanlar ay gibidir. Bir tarafı karanlık, bir tarafı aydınlık.\" "},{"type":"text","text":"Ona Kayseri'de hep karanlık yüzleri görünmüştü. Deyim yerindeyse hayata karşı erkenden tecrübe sahibi oldu. Altı ay sonra Sarız'a döndü. Babası yine koyun almış, başka bir köye taşınmış, besicilik yapıyordu. Burada babasına rakip olacaktı."}]},{"type":"paragraph","content":[{"type":"text","text":" "},{"type":"text","marks":[{"type":"bold"}],"text":"TİP ÇALIŞMASI"}]},{"type":"paragraph","content":[{"type":"text","text":"Aşık Temelî çocukluğunda bağlama çalmayı öğrendi. 11 yaşından itibaren de şiir söylemeye başladı. 1963 yılında Akşam gazetesini okuyarak Türkiye İşçi Partisi'ni tanıdı. O dönem Sarız'da TİP şubesi ve çalışanları yoktu. Aşık Temelî Sarız'ın köylerinde TİP propagandası yapmaya karar verdi. 1965 seçimleri için özel çalıştı. 1964'ten itibaren sağlam deyişler, marşlar da yazmaya başlamıştı."}]},{"type":"paragraph","content":[{"type":"text","text":"Bağlama çalması, dürüst bir genç olarak tanınması, deyişlerinde dobra dizeler söylemesi ve yörede sevilen bir karakter olan Haydar Bayrak'ın torunu olması işini kolaylaştırıyordu. Gittiği köylerde destek sözü alıyordu. O zaman CHP Kayseri il yönetiminde olan babası ve dayısı ona sadece gülüp geçiyorlardı. \"Gençtir, dolaşıp konuşsun\" diyorlardı."}]},{"type":"paragraph","content":[{"type":"text","text":"Ama 1965 genel seçim sonuçları açıklanınca kazın ayağının öyle olmadığı anlaşıldı. TİP Sarız ve köylerinde CHP'yi ezip geçmiş, ağır bir yenilgiye uğratmıştı. Bunun üzerine babası ona düşman kesildi. Hatta TİP sevdasından vazgeçmesi için bir karakol komutanı üzerinden onu tehdit bile etti. Bunun üzerine Temelî babasıyla kötü bir kavga ettikten sonra İstanbul'a gitti. Takvim yaprakları 1966 senesini gösteriyordu."}]},{"type":"image","attrs":{"src":"https://pub-5dbeb11e76d1432da257f0a38a434685.r2.dev/uploads/1785882321749-658a885f-0511-4b3a-b17f-bc26ff60b56a.webp","alt":null,"title":null,"width":null,"height":null}},{"type":"paragraph","content":[{"type":"text","marks":[{"type":"bold"}],"text":"SAFİYE VE TEMELÎ BAYRAK, emekli oldukları güne kadar çalıştılar ve hayat boyu Kürdistan Davası'na ve toplumsal mücadeleye duyarlı oldular. "},{"type":"text","text":"Onlar, 1973 senesinde evlendiler ve Almanya'ya yerleştiler."},{"type":"text","marks":[{"type":"italic"}],"text":"70'li yılların ortalarında unutamayacakları bir anı yaşadılar. Aşık Temelî arandığı için köye gidemiyor. Safiye Bayrak izin dönemi Sarız'a gidiyor. Yolculuk yaptığı minibüste Aşık Temelî'nin kaseti dinleniyor. Kasette Kürtçe stranlar yükseliyor. Yolcular ve şoför Aşık Temelî'den övgüyle söz ediyorlar. Safiye Bayrak, mutlu oluyor ama kim olduğunu açıklamıyor. Minübüs köye ulaştığı zaman herkes aşağı iniyor. O zaman Aşık Temelî'nin eşi olduğunu söylüyor. Köylüler hasretle kendisini kucaklıyorlar. \"Sen neden daha önce söylemedin\" diyorlar."}]},{"type":"paragraph","content":[{"type":"text","marks":[{"type":"italic"}],"text":"Safiye Bayrak, Hakka gitti. "},{"type":"text","marks":[{"type":"bold"},{"type":"italic"}],"text":"Evlilik hayatları boyunca ikisi de sürekli çalıştılar. İkisi her zaman toplumsal mücadeleye duyarlı oldular. Aşık Temelî 9 yıl her hafta sonu özellikle Kürdistan Davası'na duyarlı kurumların düzenlediği konserlere gitti. Amaçları mücadeleye destek vermekti. Aşık Temelî ve Safiye Bayrak otobanlarda belki de 9 araba çöpe attılar. Ama hiç gocunmadılar. "},{"type":"text","marks":[{"type":"italic"}],"text":"İkisi yürüyüşler düzenlediler, Aşık Temelî çok sayıda Kürt öğrenciyi sosyalist bloku ülkelerinde üniversitelere yerleştirdi. Mitinglere katıldılar, "},{"type":"text","marks":[{"type":"bold"},{"type":"italic"}],"text":"Kürdistan Davası "},{"type":"text","marks":[{"type":"italic"}],"text":"için çok sayıda çalışmaya imza attılar. Yaş ilerleyip de yoruldukları zaman mücadele edenlere maddi-manevi destek verdiler. Bu nedenle hem emekçi yönleriyle, hem de toplumsal meselelere olan duyarlılıklarıyla örnek bir çift oldular. Bu vesileyle Safiye Bayrak'ı saygıyla anıyoruz."}]},{"type":"paragraph","content":[{"type":"text","marks":[{"type":"bold"}],"text":"İSMİ NASIL TEMELÎ OLDU?"}]},{"type":"paragraph","content":[{"type":"text","text":"1966 yılında Temelî İstanbul'a gitti. Giderken kendisiyle bir defter götürdü. Bu defterde 1964-65 ve 66'da yazdığı 338 şiir, deyiş ve marş yazılıydı. İstanbul'da bir akrabası vasıtasıyla dönemin ünlü ozanı Aşık İhsani ile tanıştı. "},{"type":"text","marks":[{"type":"bold"}],"text":"İhsanî"},{"type":"text","text":", "},{"type":"text","marks":[{"type":"italic"}],"text":"\"Bana üç şiirini oku\" "},{"type":"text","text":"dedi. Temelî, önce "},{"type":"text","marks":[{"type":"bold"}],"text":"\"Uyandık Hey Geliyoruz\" "},{"type":"text","text":"marşını okudu."}]},{"type":"paragraph","content":[{"type":"text","marks":[{"type":"italic"}],"text":"\"Uyandık hey geliyoruz"}]},{"type":"paragraph","content":[{"type":"text","marks":[{"type":"italic"}],"text":"Bu işin nedeni neden"}]},{"type":"paragraph","content":[{"type":"text","marks":[{"type":"italic"}],"text":"Kimdir bunu böyle eden"}]},{"type":"paragraph","content":[{"type":"text","marks":[{"type":"italic"}],"text":"Bismil İdil Şemdinli'den"}]},{"type":"paragraph","content":[{"type":"text","marks":[{"type":"italic"}],"text":"Uyandık hey geliyoruz"}]},{"type":"paragraph","content":[{"type":"text","marks":[{"type":"italic"}],"text":"Geliyoruz geliyoruz"}]},{"type":"paragraph","content":[{"type":"text","marks":[{"type":"italic"}],"text":"Biz bu işi biliyoruz...\""}]},{"type":"paragraph","content":[{"type":"text","marks":[{"type":"italic"}],"text":" "},{"type":"text","marks":[{"type":"bold"}],"text":"Aşık İhsani heyecanla ayağa kalktı ve"}]},{"type":"paragraph","content":[{"type":"text","text":"- \"Nedir senin adın\" diye sordu."}]},{"type":"paragraph","content":[{"type":"text","text":"- \"Seyit Ali\" dedi."}]},{"type":"paragraph","content":[{"type":"text","marks":[{"type":"bold"}],"text":"- \"Hayır. Senin adın Temelî olacak\" "},{"type":"text","text":"diye yanıtladı İhsanî."}]},{"type":"paragraph","content":[{"type":"text","text":"- \"Bu ağır bir isim\" diye itiraz etti. Îhsanî şöyle dedi:"}]},{"type":"paragraph","content":[{"type":"text","text":"- \"Bu yaşta bu şiiri yazdığına göre sen bir temel oluşturacaksın.\""}]},{"type":"paragraph","content":[{"type":"text","text":"İhsani, Temelî'yi heyecanla gazetelere götürüp tanıştırdı. Gür sesiyle \"Anadolu'dan gelen yağız bir delikanlı. Şiirleri insanı titretiyor\" diyordu."}]},{"type":"paragraph","content":[{"type":"text","text":"O dönem sendikalar işçilere yönelik 2-3 haftada bir konserler yapıyordu. Aşık Temelî de Şişecam fabrikasının işçilerine ve montaj sanayinin kurulduğu Gebze'de konserler verdi. Ancak 1967 Haziran ayında çıkacağı konseri hayatı boyunca unutmayacaktı. Harbiye açık hava tiyatrosunda çok sayıda sanatçının sahne alacağı bir program hazırlanmıştı. Salon doluydu. Sıra Temelî'ye geldi. Uyandık Hey Geliyoruz marşını okuyunca salon ayağa kalktı. Sahneden ineceği zaman insanlar \"Devam et\" diye bağırdılar. Söylediği her marş insanlara büyük heyecan verdi."}]},{"type":"paragraph","content":[{"type":"text","text":"Yaşlı bir profesör hemen orada Temelî için kitap topladı. O gün Temelî'ye bir teliz kitap hediye ettiler. Ama eve kapanıp aylarca kitap okuyacak sabrı yoktu, dönem de o sabrı kaldırmıyordu. 68 Kuşağı geliyordu!"}]},{"type":"image","attrs":{"src":"https://pub-5dbeb11e76d1432da257f0a38a434685.r2.dev/uploads/1785883676963-fd0969e2-0174-42ac-a548-342233edf786.webp","alt":null,"title":null,"width":null,"height":null}},{"type":"paragraph","content":[{"type":"text","marks":[{"type":"bold"}],"text":"FABRİKA İŞÇİSİ: "},{"type":"text","marks":[{"type":"bold"},{"type":"italic"}],"text":"Aşık Temelî Almanya'da 42 yıl bir traktör fabrikasında çalıştı "},{"type":"text","marks":[{"type":"italic"}],"text":"(Marktoberdorf'ta Fendt Traktör Fabrikası'nda). “Özellikle 1973-1982 arasında zor oluyordu. Haftanın beş günü çalışıyor, iki gün de gecelere gidiyordum. Her hafta yüzlerce kilometre yol gidiyordum” diyor. Kaderin kötü cilvesi... Aşık Temelî 42 yıl çalıştıktan sonra emekli oldu. Ve emekli olduktan kısa bir süre sonrası kendisine kanser teşhisi kondu. Yıllardır kanser hastalığı ve onun yan etkileriyle boğuşuyor. Bazen iyileşiyor, bazen sağlık durumu kendisini çok zorluyor. Ama O, kulağını Kürdistan ile ilgili konulardan ayırmıyor. Fiziği burada, yüreği ülkesinin dört bir yanı için atıyor ve sürekli yeni şiirler yazıyor."}]},{"type":"paragraph","content":[{"type":"text","marks":[{"type":"bold"}],"text":"68 KUŞAĞI, MARŞLAR VE SENDİKAL ÇALIŞMALAR"}]},{"type":"paragraph","content":[{"type":"text","text":"Aşık Temelî 1967-1968-1969 yıllarında İstanbul'da sendikal çalışmalar yaptı. Binlerce işçiyi sendikalı yaptı. Boğaz Köprüsü, Göztepe'deki hastane yeni yapılıyordu. Yapı-İş Sendikası adına İstanbul'un Anadolu yakasından Çorlu'ya kadar olan bütün inşaatlara gitti. Arada bir bekçilerden demir sopalar da yedi. Ama yılmadı. Aşık Temelî, \"Türkiye tarihinde kayıtlara göre en büyük zam anlaşması yapan sendikacıyım. %143 zam almıştık. Araştıranlar görecektir. Seyit Ali Bayrak diye geçer\" diyor."}]},{"type":"paragraph","content":[{"type":"text","marks":[{"type":"bold"}],"text":"Deniz Gezmiş "},{"type":"text","text":"ve arkadaşları Yapı-İş Sendikası'nın üstündeki salonda bir araya geliyordu. Aşık Temelî onlarla tanıştı ve bu bir şans oldu. Çünkü Aşık Temelî irticalen şiir söyleyebilen bir özelliğe sahipti. Günün koşullarına ve güncel siyasi gelişmelere göre şiir veya marş söylüyor, devrimci gençler bunu yürüyüşlerde dillendiriyorlardı. Aşık Temelî, o dönemi şöyle anlatıyor:"}]},{"type":"paragraph","content":[{"type":"text","text":"\"Gece-gündüz işçilerin arasındaydım. Sonra gençlerin yanına. Üniversite işgal edilmişse sazı alıyor, gençlere moral vermeye gidiyordum... Ben akşam marşı söylüyordum, sabah bakıyordum ki bizimkiler yürüyüşte, caddede o marşı söylüyorlar. Deniz, Celal, Garbis, Fahri Aral... Muazzam hareket gelişti. Sonra polis bindi. Sonra koşturmaca... Durmaksızın bir hareket...\""}]},{"type":"paragraph","content":[{"type":"text","marks":[{"type":"bold"}],"text":"1973'TEN SONRA KÜRTÇE ESERLER"}]},{"type":"paragraph","content":[{"type":"text","text":"Aşık Temelî, Türkiye'de yaşadığı gözaltı ve işkenceler sonrası 1973'te evlenerek Almanya'ya geldi. O günden bu yana da geri dönmedi. Dile kolay... 2026 yılı itibariyle "},{"type":"text","marks":[{"type":"bold"}],"text":"53 yıldır doğup büyüdüğü köye gidemiyor. "},{"type":"text","text":"Çünkü siyasi çalışmalarını burada da sürdürdü."}]},{"type":"paragraph","content":[{"type":"text","text":"Avrupa'da özelde bir Kürd ozanı olarak çalışmalar yürüttü. 1973-1982 arasında hemen her hafta, bazen haftada iki defa gecelere, etkinliklere katıldı. O dönem Avrupa'da hem Kürdçe, hem Türkçe söyleyebilen ve devrimci olan ozan az olduğu için "},{"type":"text","marks":[{"type":"bold"}],"text":"bütün kurum ve örgütler onu gecelerine çağırdı."},{"type":"text","text":" O gittiği her yerde sadece şarkı söylemedi, Kürdistan propagandası da yaptı."}]},{"type":"paragraph","content":[{"type":"text","marks":[{"type":"bold"}],"text":"Aşık Temelî o yılları şöyle değerlendiriyor: "},{"type":"text","marks":[{"type":"italic"}],"text":"\"Bütün enerjimizi Kürdistan davasına verdik. Bunun için de mutluyum. Ülkemiz için elimizden ne geliyorsa yapabildiğimiz oranda yaptık. Ben Dr. Şivan taraftarıydım. 1984 15 Ağustos atılımından sonra PKK'nin yürüttüğü mücadeleyi destekledim. Yine ulusal mücadele veren bütün Kürd örgütleriyle de ilişkimi korudum. "},{"type":"text","marks":[{"type":"bold"},{"type":"italic"}],"text":"Evimde yaralı peşmergeyi de, yaralı gerillayı da misafir ettim. "},{"type":"text","marks":[{"type":"italic"}],"text":"Diplomatik olarak da ulusal mücadeleye üniversitelere öğrenci yerleştirme ve başka konularda katkılarımız oldu.\""}]},{"type":"paragraph","content":[{"type":"text","marks":[{"type":"bold"}],"text":"KASETLERİ"}]},{"type":"paragraph","content":[{"type":"text","text":"Aşık Temelî sanat hayatı boyunca üç kaset çıkardı ve altı kitap yayınladı. Kasetlerinin isimleri şöyledir:"}]},{"type":"paragraph","content":[{"type":"text","marks":[{"type":"bold"}],"text":"1. Kaset: "},{"type":"text","text":"İşçinin Sesi / 1975"}]},{"type":"paragraph","content":[{"type":"text","marks":[{"type":"bold"}],"text":"2. Kaset: "},{"type":"text","text":"Hozanê Şoreşgerî Demoqrat"}]},{"type":"paragraph","content":[{"type":"text","marks":[{"type":"bold"}],"text":"3. Kaset: "},{"type":"text","text":"Selam Kürd Türk Halkları Kardeşliğine / 1980"}]},{"type":"paragraph","content":[{"type":"text","marks":[{"type":"bold"}],"text":"KİTAPLARI"}]},{"type":"paragraph","content":[{"type":"text","text":" "},{"type":"text","marks":[{"type":"bold"}],"text":"Aşık Temelî'nin kitapları ise şunlardır:"}]},{"type":"paragraph","content":[{"type":"text","text":"* Sınırları İstemiyom Kardeşim"}]},{"type":"paragraph","content":[{"type":"text","text":"* Bin Yıllık Hasret"}]},{"type":"paragraph","content":[{"type":"text","text":"* Namirim"}]},{"type":"paragraph","content":[{"type":"text","text":"* Kurdîa Me Rih û Riçikên Me"}]},{"type":"paragraph","content":[{"type":"text","text":"* Zimanê Me Derûna Me"}]},{"type":"paragraph","content":[{"type":"text","text":"* Hesreta Sed Salan"}]},{"type":"image","attrs":{"src":"https://pub-5dbeb11e76d1432da257f0a38a434685.r2.dev/uploads/1785884920668-169c7558-bb0c-4d2c-ac0b-c196db18dfe0.webp","alt":null,"title":null,"width":null,"height":null}},{"type":"paragraph","content":[{"type":"text","marks":[{"type":"italic"}],"text":"Aşık Temelî, "},{"type":"text","marks":[{"type":"bold"},{"type":"italic"}],"text":"Kongreya Netewiya Kurdistan (KNK) "},{"type":"text","marks":[{"type":"italic"}],"text":"üyesidir. Ancak sağlık sorunlarından dolayı son yıllarda KNK'nin çalışmalarına katılamıyor. Aşık Temelî, daha önce Kürt halkının çok güçlü bir diplomatik kurumu olan PKDW (Sürgünde Kürdistan Parlamentosu) üyesiydi. 1999 senesinde PKDW kendini feshederek KNK'yi kurdu. Aşık Temelî de KNK'nin kuruluşunda yer aldı."}]},{"type":"image","attrs":{"src":"https://pub-5dbeb11e76d1432da257f0a38a434685.r2.dev/uploads/1785885585629-4e2c7275-a9aa-4e43-a6a7-99c4948302af.webp","alt":null,"title":null,"width":null,"height":null}},{"type":"paragraph","content":[{"type":"text","marks":[{"type":"bold"}],"text":"AŞIK TEMELÎ VE MEHMET BAYRAK. "},{"type":"text","text":"Aile ziyareti sırasında Aşık Temelî'nin evinde çekilen bir fotoğraf. Yazar Mehmet Bayrak, Aşık Temelî'nin halasının oğludur. Onlar aynı yaştalar. Aynı köyde, beraber büyüdüler. 25 yaşına geldiklerinde yolları ayrıldı. Mehmet Bayrak Ankara'da, Aşık Temelî Almanya'daydı. Uzun yıllar sadece mektuplarla hasret giderdiler. 1987'de Bulgaristan'da bir araya geldiler. 13 yıllık hasret, 13 güne sığar mı? Sonra 1994'te ülkeden zorunlu ayrılık sırası Mehmet Bayrak'a geldi. Bu defa Mehmet Bayrak ülkeye gidemedi. İki kuzen... Biri yazarak, biri şiir-stran söyleyerek Kürdistan Davası'na büyük katkılar yaptılar. İkisine bazen hasret, bazen işkence, bazen memleketten-eşten-dosttan ayrılık düştü. Ama ikisi de ideallerinden bir nebze olsun geri adım atmadı. Bu da onların kendi halkına bıraktıkları en büyük miras olacaktır."}]}]}

