Maksudî'nin "Engizek" Şiiri
Maksudî (Ali Matur), 40 yılı aşkın bir süredir ülkesinden, köyünden ve yaylasından uzakta yaşıyor. O, 15 yaşına kadar Kandil ve Engizek yaylasına gidiyor. Her yıl hayatının beş ayı bu iki yaylada geçiyor. Şair, Engizek yaylalarına olan özlemini şöyle dile getiriyor:
14 Haziran 20263 dk

{"type":"doc","content":[{"type":"paragraph","content":[{"type":"text","marks":[{"type":"italic"}],"text":"Maksudî'nin anne ve babası: Momkî Tule ve Aşkê Huse. Maksudî, 1958 senesinin Mayıs ayında, Kandîl yaylasında dünyaya geliyor. Anne ve babasının o yıllara ait bir fotoğrafı. Fotoğraf Maksudî'den alınmıştır."}]},{"type":"paragraph","content":[{"type":"text","text":"*"}]},{"type":"paragraph","content":[{"type":"text","marks":[{"type":"bold"}],"text":"Engizek"}]},{"type":"paragraph","content":[{"type":"text","text":"Masum hayallerim senden saklıdır "}]},{"type":"paragraph","content":[{"type":"text","text":"Bitmeyen hasretim oldun Engizek "}]},{"type":"paragraph","content":[{"type":"text","text":"Ruhumda ve yüreğimde yüklüdür "}]},{"type":"paragraph","content":[{"type":"text","text":"Bitmeyen özlemim oldun Engizek"}]},{"type":"paragraph","content":[{"type":"text","text":"*"}]},{"type":"paragraph","content":[{"type":"text","text":"Nisan ayı göç yolumuz olurdu"},{"type":"text","marks":[{"type":"bold"}],"text":"(1)"}]},{"type":"paragraph","content":[{"type":"text","text":"At eşek ne varsa yükün alırdı"},{"type":"text","marks":[{"type":"bold"}],"text":"(2)"}]},{"type":"paragraph","content":[{"type":"text","text":"Günler sonra kervan sana gelirdi "}]},{"type":"paragraph","content":[{"type":"text","text":"Bitmeyen hasretim oldun Engizek"}]},{"type":"paragraph","content":[{"type":"text","text":"*"}]},{"type":"paragraph","content":[{"type":"text","text":"Zorlu zahmetliydi ama bilirdi "}]},{"type":"paragraph","content":[{"type":"text","text":"Analar her sabah dilek dilerdi"},{"type":"text","marks":[{"type":"bold"}],"text":"(3)"}]},{"type":"paragraph","content":[{"type":"text","text":"Sana yaklaştıkça yüzler gülerdi "}]},{"type":"paragraph","content":[{"type":"text","text":"Bitmeyen hasretim oldun Engizek"}]},{"type":"paragraph","content":[{"type":"text","text":"*"}]},{"type":"paragraph","content":[{"type":"text","text":"Doyulmazdır deren taşın her yerin "}]},{"type":"paragraph","content":[{"type":"text","marks":[{"type":"bold"}],"text":"Walî Dîwana"},{"type":"text","text":"'dır o kutsal yerin"},{"type":"text","marks":[{"type":"bold"}],"text":"(4) "}]},{"type":"paragraph","content":[{"type":"text","marks":[{"type":"bold"}],"text":"Kevenin(5)"},{"type":"text","text":" mantarın ve de kengerin "}]},{"type":"paragraph","content":[{"type":"text","text":"Bitmeyen özlemim oldun Engizek"}]},{"type":"paragraph","content":[{"type":"text","text":"*"}]},{"type":"paragraph","content":[{"type":"text","text":"Şifalıydı berrak buz gibi suyun "}]},{"type":"paragraph","content":[{"type":"text","text":"Meleşir dururdu kuzuyla koyun "}]},{"type":"paragraph","content":[{"type":"text","text":"Semahında şavkı başkaydı ayın "}]},{"type":"paragraph","content":[{"type":"text","text":"Bitmeyen özlemim oldun Engizek"}]},{"type":"paragraph","content":[{"type":"text","text":"*"}]},{"type":"paragraph","content":[{"type":"text","text":"Namerdi tanıdın yiğitler gördün "}]},{"type":"paragraph","content":[{"type":"text","text":"Seni terketmedi merdanen merdin "}]},{"type":"paragraph","content":[{"type":"text","text":"Çoban kavalına dökerdi derdin "}]},{"type":"paragraph","content":[{"type":"text","text":"Bitmeyen hasretim oldun Engizek"}]},{"type":"paragraph","content":[{"type":"text","text":"*"}]},{"type":"paragraph","content":[{"type":"text","text":"Gün boyu koşardık kesilmezdi hız"}]},{"type":"paragraph","content":[{"type":"text","text":"Gencecik çocuklar erkek ve de kız "}]},{"type":"paragraph","content":[{"type":"text","text":"Kengerleri kesip eylerdik sakız"},{"type":"text","marks":[{"type":"bold"}],"text":"(6)"}]},{"type":"paragraph","content":[{"type":"text","text":"Bitmeyen özlemim oldun Engizek"}]},{"type":"paragraph","content":[{"type":"text","text":"*"}]},{"type":"paragraph","content":[{"type":"text","text":"Engizek dağları Kartal yuvası "}]},{"type":"paragraph","content":[{"type":"text","text":"Çok şirin görünür Boran ovası "}]},{"type":"paragraph","content":[{"type":"text","text":"İncecik yaylası hasların hası "}]},{"type":"paragraph","content":[{"type":"text","text":"Bitmeyen hasretim oldun Engizek"}]},{"type":"paragraph","content":[{"type":"text","text":"*"}]},{"type":"paragraph","content":[{"type":"text","text":"Toplanırdı genç erkek ve kızların "}]},{"type":"paragraph","content":[{"type":"text","text":"Açarlardı sırların ve gizlerin "}]},{"type":"paragraph","content":[{"type":"text","text":"İlk gün gibi bende durur izlerin "}]},{"type":"paragraph","content":[{"type":"text","text":"Bitmeyen özlemim oldun Engizek"}]},{"type":"paragraph","content":[{"type":"text","text":"*"}]},{"type":"paragraph","content":[{"type":"text","text":"Mümkün müdür unutmak o anları "}]},{"type":"paragraph","content":[{"type":"text","text":"Gülüp oynadığım şirin canları "}]},{"type":"paragraph","content":[{"type":"text","text":"Süt sağmaya giden bêrîvanları "}]},{"type":"paragraph","content":[{"type":"text","text":"Bitmeyen hasretim oldun Engizek"}]},{"type":"paragraph","content":[{"type":"text","text":"*"}]},{"type":"paragraph","content":[{"type":"text","text":"Çocukluk yıllarım seninle geçti "}]},{"type":"paragraph","content":[{"type":"text","text":"Hasretin özlemin bağrımı deşti "}]},{"type":"paragraph","content":[{"type":"text","text":"Senden ayrılırken yaşım on beşti "}]},{"type":"paragraph","content":[{"type":"text","text":"Bitmeyen özlemim oldun Engizek"}]},{"type":"paragraph","content":[{"type":"text","text":"*"}]},{"type":"paragraph","content":[{"type":"text","text":"Bir kuş olup şimdi uçsam da gelsem "}]},{"type":"paragraph","content":[{"type":"text","text":"Orta Koru denen meydanda olsam "}]},{"type":"paragraph","content":[{"type":"text","text":"Geçmişe götüren hayale dalsam "}]},{"type":"paragraph","content":[{"type":"text","text":"Bitmeyen hasretim oldun Engizek"}]},{"type":"paragraph","content":[{"type":"text","text":"*"}]},{"type":"paragraph","content":[{"type":"text","text":"O nasıl Cennetti ne biçim yerdi "}]},{"type":"paragraph","content":[{"type":"text","text":"Toplanır genç kızlar cevlan"},{"type":"text","marks":[{"type":"bold"}],"text":"(7)"},{"type":"text","text":" ederdi "}]},{"type":"paragraph","content":[{"type":"text","text":"Koyunun yününde iplik eğerdi "}]},{"type":"paragraph","content":[{"type":"text","text":"Bitmeyen özlemim oldun Engizek"}]},{"type":"paragraph","content":[{"type":"text","text":"*"}]},{"type":"paragraph","content":[{"type":"text","text":"Başlardı o kışın hazırlık derdi "}]},{"type":"paragraph","content":[{"type":"text","text":"Hallac kuzu yünün dövüp eğerdi "}]},{"type":"paragraph","content":[{"type":"text","text":"Keçeleri vurup pişirirlerdi "}]},{"type":"paragraph","content":[{"type":"text","text":"Bitmeyen hasretim oldun Engizek"}]},{"type":"paragraph","content":[{"type":"text","text":"*"}]},{"type":"paragraph","content":[{"type":"text","text":"Senden bahsedince yanar içerim "}]},{"type":"paragraph","content":[{"type":"text","text":"Bir gün gelir isem derdim söylerim "}]},{"type":"paragraph","content":[{"type":"text","text":"Senden saklı sevdam ve hayallerim "}]},{"type":"paragraph","content":[{"type":"text","text":"Bitmeyen özlemim oldun Engizek"}]},{"type":"paragraph","content":[{"type":"text","text":"*"}]},{"type":"paragraph","content":[{"type":"text","text":"Maksudiyim bunca hasretlik yeter "}]},{"type":"paragraph","content":[{"type":"text","text":"Bilmem bu ayrılık ne zaman biter "}]},{"type":"paragraph","content":[{"type":"text","text":"Bastığım her yerin burnumda tüter "}]},{"type":"paragraph","content":[{"type":"text","text":"Bitmeyen hasretim oldun Engizek"}]},{"type":"paragraph","content":[{"type":"text","text":"*"}]},{"type":"paragraph","content":[{"type":"text","marks":[{"type":"bold"}],"text":"Dipnotlar"}]},{"type":"paragraph","content":[{"type":"text","marks":[{"type":"bold"}],"text":"1- "},{"type":"text","text":"Pazarcık köyleri her yıl Nisan ayında yaylaya doğru harekete geçerdi. Bazı köylerin ilkbahar yaylaları ayrı, yaz yaylaları ayrı olurdu. Maksudî, Pazarcık'ın Maxsan köyündendir. Bu köyün biri Kandil dağında, diğeri Engizek'te iki yaylası vardı."}]},{"type":"paragraph","content":[{"type":"text","marks":[{"type":"bold"}],"text":"2- "},{"type":"text","text":"Yaylada bazı aileler hox'larda, bazı aileler de kıl çadırlarda yaşardı. Nisan-Eylül aylarında yaylada yaşıyorlardı. Bu nedenle yaylaya gidildiği zaman kıl çadır, yataklar, elbiseler, bulgur-pirinç-mercimek gibi yiyecekler, kap-kacak vd. eşyalar deve, at, katır ve eşeklerle taşınırdı. Kamyonlar çıktıktan sonra insanlar yolun olduğu alana kadar eşyaları kamyonlarla getiriyorlardı. Oradan da yine hayvanlara yükleyerek kendi yaylalarına taşıyorlardı."}]},{"type":"paragraph","content":[{"type":"text","marks":[{"type":"bold"}],"text":"3- "},{"type":"text","text":"Anne-babalarımız her sabah güneş doğmadan uyanır, dua ederdi."}]},{"type":"paragraph","content":[{"type":"text","marks":[{"type":"bold"}],"text":"4- "},{"type":"text","text":"Walî Dîwane bir ermişti. Mezarı Engizek yaylasındadır."}]},{"type":"paragraph","content":[{"type":"text","marks":[{"type":"bold"}],"text":"5- "},{"type":"text","text":"Keven: Baklagiller familyasından, çalımsı ve dikenli bir bitki."}]},{"type":"paragraph","content":[{"type":"text","marks":[{"type":"bold"}],"text":"6- "},{"type":"text","text":"Pforzheim'da görüştüğüm Haci Taş "},{"type":"text","marks":[{"type":"bold"}],"text":"enteresan bir bilgi veriyor: "},{"type":"text","marks":[{"type":"italic"}],"text":"\"Engizek yaylalarında kenger sütüyle sakız yapmak çocukların işiydi. Her çocuk ortalama 100-150 sakız yapardı. Sakızlar uzun ve ince hazırlanırdı. Yani bir sakızı 4 kişi çiğneyebilirdi. 100-150 sakız bir ailenin yıllık sakız ihtiyacı anlamına geliyor. Çocuklar farkında değildi. Sakız yapmayı bir oyun gibi görüyorlardı. Ama aslında ev ekonomisine kadar büyük bir katkı sağlıyorlardı.\""}]},{"type":"paragraph","content":[{"type":"text","marks":[{"type":"bold"}],"text":"7- "},{"type":"text","text":"Cevlan: \"Dolaşma, gezip dolanma, gidip gelme veya devir/devridaim yapma\" anlamlarına gelen bir sözcüktür."}]}]}

